ODLUKA USTAVNOG SUDA – POŠTE NEMAJU MONOPOL PRI DOSTAVI RAČUNA KOMUNALNIH I OSTALIH USLUGA

Datum objave: Četvrtak, Januar 26, 2017
Objavljeno u 2017
Postman delivering mail

Od strane republičkih organa komunalnim preduzećima u Republici Srpskoj unazad nekoliko godina nametnuta je obaveza da dostavu računa za komunalne usluge dostavljaju korisnicima putem javnog poštanskog operatera. Cijena dostave pismenih pošiljki (računa) određena je od strane poštanskog operatera samoinicijativno, bez konsultacije komunalnih preduzeća tj. bez prihvatanja njihovih sugestija i uz dostavu ponude (cjenovnika).

Sva komunalna preduzeća u Republici Srpskoj bila su jedinstvena oko toga da je cijena koju je operater odredio izuzetno visoka i prihvatanjem istih direktno bi ugrozili svoje poslovanje ali su se samo neka usudila da odbiju ponuđene uslove i tako rizikuju sigurno utuženje.

U vrlo kratkom periodu usledila su utuženja od strane operatera, kao neki vid ucjene i pritiska za “neposlušna komunalna preduzeća” a u tužbenim zahtjevima je tražena naknada štete za prethodne periode koja bi trebala da predstavlja naknadu izgubljene dobiti.
U međuvremenu, tj. nakon podnošenja tužbi, Ustavni sud BIH po apelaciji Komunalnog preduzeća “Budućnost” a.d. Laktaši donio je odluku gdje je utvrdio povredu člana II/3k) Ustava Bosne i Hercegovine i člana 1 Protokola broj 1 Evropske konvencije o zaštiti ljudskih prava i osnovnih sloboda a ta odluka je uticala na ostale parnične postupke koji su pokrenuti, u smislu da su “Pošte Srpske” a.d. Banja Luka povuklo tužbe prema komunalnim preduzećima.

Ustavni sud BIH je potvrdio da “Pošte Srpske” a.d. Banja Luka imaju zakonom zagarantovanu i utvrđenu poziciju tj. zakonom je regulisano da poštanske usluge može vršiti samo pošta kao javni operater ali je isti takođe utvrdio da je u apelantovom slučaju došlo do miješanja u apelantovu imovinu u smislu drugog pravila iz stava 2 člana 1 Protokola broj 1 uz Evropsku konvenciju. Ustavni sud je podsjetio da svako miješanje u pravo mora da služi legitimnom cilju, mora da uspostavlja pravičnu ravnotežu između prava koje ima nosilac prava i javnog i opšteg interesa (princip proporcionalnosti). Miješanje u pravo na imovinu ne smije ići dalje od potrebnog da bi se postigao legitiman cilj, a nosioci prava se ne smiju podvrgavati proizvoljnom tretmanu i od njih se ne smije tražiti  da snose preveliki teret u ostvarivanju legitimnog cilja.

Ustavni sud smatra da je u konkretnom slučaju relevantno da apelant ne obavlja poštanske usluge kao svoju djelatnost niti tu djelatnost obavlja za potrebe trećih lica nego vrši isključivo dostavu sopstvenih računa korisnicima svojih usluga, dakle za svoje potrebe, a u skladu sa procjenom svojih upravljačkih struktura o ekonomskoj opravdanosti tih radnji.
Na kraju treba istaći da i pored povlaštenog položaja koje po zakonu ima, javnog interesa i velikog značaja za našu državu, svaka odluka u korist “Preduzeća za poštanski saobraćaj RS” a.d. Banja Luka u konkretnim slučajevima, bila bi očigledna nepravda za lokalne samouprave, njihova komunalna preduzeća pa i za obične građane.

Za sve dodatne informacije kontaktirajte advokata Željka Vlačića

E-mail: zeljko@afsajic.com